نشست قضایی شماره

نشست قضایی شماره

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره


کد نشست:

تاریخ برگزاری:
1386/09/08

برگزار شده توسط:
استان مرکزی/ شهر اراک

موضوع:
شرط پرداخت ثمن توسط مشتری در زمان معین و مسئله خیار فسخ

پرسش:
در صورتی که متعاملین ضمن عقد بیع شرط نمایند که مشتری مکلف است ثمن معامله را در مدت مشخص شده بپردازد و نیز فروشنده موظف باشد در زمان معین با حضور در دفترخانه اسناد رسمی نسبت به تنظیم سند رسمی و انتقال مبیع به مشتری اقدام کند همچنین این گونه شرط شده باشد که در صورت تخلف هر یک از طرفین از شرط مذکور طرف مقابل حق فسخ قرارداد بیع را دارد در صورت تخلف یک طرف آیا طرف دیگر حق فسخ را خواهد داشت؟ در سوال مفروض سه موضوع قابل بحث است: اول تخلف خریدار از پرداخت ثمن در مهلت تعیین شده. دوم تخلف فروشنده از حضور در دفترخانه و تنظیم سند رسمی. سوم بحث انفساخ قراردادی.

نظر هیئت عالی:
در صورتی که در قرارداد به صراحت قید شده باشد که چنان چه مشتری ثمن معامله را در مدت مشخص شده نپردازد برای فروشنده در مدت معینی حق فسخ معامله خواهد بود. این موضوع تابع حاکمیت اراده ظاهری و باطنی طرفین است که باید به آن احترام گذاشت و مورد شناسایی قانونی قرار داد. در این خصوص نظر اکثریت که در بند «الف» مندرج شده تایید می شود. همچنین در صورت عدم حضور فروشنده و آمادگی خریدار برای انجام معامله در موعد معین خریدار می تواند وفای به عهد و الزام فروشنده را به تنظیم سند رسمی به مال تقاضا کند.

نظر اکثریت:
در صورتی که در فرض سوال خریدار از پرداخت ثمن در مهلت تعیین شده تخلف نماید فروشنده حق فسخ قرارداد را خواهد داشت زیرا بازگشت این شرط به این موضوع است که برای فروشنده حق خیار شرط شده باشد با این قید که اگر خریدار در زمان تعیین شده ثمن معامله را نپردازد برای فروشنده براساس ماده 399 قانون مدنی خیار شرط خواهد بود و فروشنده می تواند از خیار شرط خود استفاده و معامله را فسخ کند. قسمت اول ماده 395 قانون مدنی نیز موید این معنا است.

نظر اقلیت:
به نظر می رسد فرض سوال از موضوع ماده 399 قانون مدنی خارج است و فروشنده نیز در صورت تخلف مشتری از پرداخت ثمن در مهلت تعیین شده خیار فسخ نخواهد داشت بلکه صرفا می تواند به حاکم مراجعه و الزام مشتری به پرداخت ثمن را مطالبه کند زیرا:

مبحث:
قانون مدنی

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 399 - در عقد بیع ممکن است شرط شود که در مدت معین برای بایع یا مشتری یا هر دو یا شخص خارجی اختیار فسخ معامله باشد.

مشاهده ماده 399 قانون مدنی

ماده 395 - اگر مشتری ثمن را در موعد مقرر تادیه نکند بایع حق خواهد داشت که بر طبق مقررات راجعه به خیار تاخیر ثمن معامله را فسخ یا از حاکم اجبار مشتری را به تادیه ثمن بخواهد.

مشاهده ماده 395 قانون مدنی

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM