نشست قضایی شماره

نشست قضایی شماره

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره


کد نشست:

تاریخ برگزاری:
1385/04/10

برگزار شده توسط:
استان آذربایجان شرقی/ شهر تبریز

موضوع:
حقوق شخص ثالث در قبال شخص صادر کننده و ظهرنویس سند

پرسش:
شخصی مطابق یک فقره سند عادی غیرتجاری مبلغ یک میلیون ریال ازشخص دیگر طلب دارد. دارنده سند ظهر همان سند را امضا و آن را در قبال بدهی خود به شخص ثالث منتقل می کند. شخص ثالث در مراجعه به هر یک از اشخاص صادر کننده و ظهرنویس سند از چه حقوقی برخوردار است؟

نظر هیئت عالی:
نشست قضایی (1) مدنی: با توجه به بند (3) از ماده 292 قانون مدنی وقتی که متعهد له ما فی الذمه متعهد را به کسی دیگر منتقل کند به نظر می رسد در فرض سوال انتقال دین و طلب ایجاد شده است. با این تقدیر شخص ثالث قایم مقام متعهد له بوده با مراجعه به متعهد می تواند نسبت به استیفای حق خود اقدام کند التزام به تادیه از سوی انتقال دهنده در صورت عدم پرداخت دین از ناحیه متعهد بلااشکال بوده و برمبنای توافق انتقال دهنده و انتقال گیرنده امکان پذیر است. در نتیجه نظر اقلیت تایید می شود.

نظر اکثریت:
با عنایت به این که مقررات ظهرنویسی و مسیولیت تضامنی ظهرنویس صرفا در خصوص ظهرنویسی اسناد تجاری حاکمیت دارد و در اسناد عادی غیرتجاری قابل اعمال نیست دارنده فعلی سند مطابق مقررات ظهرنویسی و حتی ضمانت اسناد تجاری حق رجوع به ظهرنویس را ندارد. از طرف دیگر دارنده فعلی سند با صادر کننده نیز رابطه ی حقوقی ندارد و برخلاف اسناد تجاری در اسناد عادی سند فقط مبین وجود رابطه ی حقوقی بین صادر کننده و شخصی است که صادر کننده آن سند را به او داده است فلذا در سوال مطروحه با توجه به عدم وجود رابطه حقوقی بین صادر کننده اصلی سند با دارنده فعلی آن و عدم تطابق مقررات حواله یا ضمانت مدنی یا انتقال طلب به جهت عدم رضایت مدیون اصلی سند دارنده فعلی سند به هیچ عنوان حق رجوع به صادر کننده را ندارد و فقط سند موصوف و امضای مهر آن و تحویل آن به دارنده توسط ظهرنویس اماره و قرینه مدیونیت ظهرنویس در قبال دارنده ی فعلی خواهد بود و دارنده فعلی صرفا از این باب حق رجوع به ظهرنویس را دارد. بدیهی است که ظهرنویس نیز طبق همان سند عادی حق رجوع به صادرکننده را خواهد داشت.

نظر اقلیت:
نظر به این که در انتقال طلب رضایت مدیون شرط نیست بلکه توافق و رضایت داین و منتقل الیه طلب شرط تحقق آن است؛ در قضیه مطروحه انتقال طلب صورت گرفته است که نتیجه آن نیز نقل دین از ذمه ظهرنویس سند به صادرکننده و به عبارت دیگر انتقال حق و طلب ظهرنویس و دارنده قبلی سند به دارنده فعلی آن شده است. بنابراین دارنده سند فقط حق مراجعه به صادر کننده را خواهد داشت و با توجه به عدم وجود تضامن و تجاری نبودن سند مورد نظر و نقل طلب و دین ذمه ظهرنویس سند نیز بری خواهد شد.

مبحث:
آیین دادرسی مدنی

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 292 - تبدیل تعهد در موارد ذیل حاصل می شود: 1 - وقتی که متعهد و متعهدله به تبدیل تعهد اصلی به تعهد جدیدی که قائم مقام آن می شود به سببی از اسباب تراضی نمایند در این صورت متعهد نسبت به تعهد اصلی بری می شود. 2 - وقتی که شخص ثالثی با رضایت متعهدله قبول کند که دین متعهد را ادا نماید. 3 - وقتی که متعهدله مافی الذمه ی متعهد را به کسی دیگر منتقل نماید.

مشاهده ماده 292 قانون مدنی

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM