نشست قضایی شماره 1399-7578

نشست قضایی شماره 1399-7578

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره 1399-7578


کد نشست:
1399-7578

تاریخ برگزاری:
1397/12/16

برگزار شده توسط:
استان خراسان شمالی/ شهر بجنورد

موضوع:
دعاوی خلع ید و قلع و قمع بنا

پرسش:
اگر حکم خلع یا رفع تصرف عدوانی عرصه صادر شده باشد و در زمان رسیدگی خوانده و یا متهم پرونده در روی زمین مورد نظر بنا احداث نموده باشد آیا قلع و قمع بنا نیازمند طرح دعوی جداگانه می باشد یا می بایست وفق ماده 164 قانون آیین دادرسی مدنی اقدام گردد؟

نظر هیئت عالی:
در دعاوی ناظر بر مالکیت مانند خلع ید با قلع و قمع بنا و مستحدثات رسیدگی در دادگاه مستلزم تقدیم دادخواست می باشد ثانیا به صرف اقامه دعوی خلع ید امکان قلع و قمع بنا وجود ندارد بلکه نیاز به طرح دعوی قلع و قمع به طور علی حده یا در همان دادخواست خلع ید می باشد؛ لیکن در دعوای رفع تصرف عدوانی دادگاه مطابق ماده 174 قانون آیین دادرسی مدنی با درخواست ذی نفع دستور جلوگیری از ایجاد آثار تصرف و یا تکمیل اعیانی و.. ...را صادر می کند و در صورتی که متصرف عدوانی پس از احداث بنا یا غرس اشجار ادعای مالکیت کرده باشد طبق ماده 164 قانون مذکور برای طرح دعوی در باب مالکیت مهلت داده میشود و از اعاده وضع به حال سابق خود داری می گردد و الا مطابق حکم دادگاه اعاده وضع به حالت سابق صورت گرفته و در نتیجه اجرای آن همان آثار حکم قلع و قمع بنا و مستحدثات را به دنبال دارد.

نظر اکثریت:
در دعاوی خلع ید در صورت احداث بنا از سوی خوانده در جریان رسیدگی می بایست دادخواست قلع و قمع بنا نیز توسط محکوم له تقدیم دادگاه حقوقی گردیده و صرف صدور حکم خلع ید موجب قلع و قمع بنا در عرصه موضوع خواسته نخواهد بود. اما در دعاوی رفع تصرف عدوانی در پرونده حقوقی به استناد ماده 164 قانون آیین دادرسی مدنی صرفا در صورت ادعای مالکیت از سوی خوانده یا متصرف به نام برده مهلت داده می شود ظرف یک ماه در باب مالکیت به دادگاه حقوقی دادخواست تقدیم نماید. لکن اگر مدعی مالکیت متصرف نسبت به اعیان احداثی نباشد موجبی جهت تقدیم دادخواست حقوقی مجزا نمی باشد. لکن در پرونده های کیفری موضوع شکایت رفع تصرف عدوانی به استناد ماده 690 قانون تعزیرات رفع تصرف عدوانی و اعاده وضع از ملحقات حکم بوده و در فرض سوال نیازمند تقدیم دادخواست حقوقی نمی باشد.

نظر اقلیت:
در فرض سوال نظر داشتند که در دعاوی خلع ید قلع و قمع بنا در آن مستتر بوده و موجبی جهت تقدیم دادخواست مجزا و مستقل نمی باشد. و با حکم خلع ید می توان قلع و قمع بنا را اجرا نمود لکن در دعاوی تصرف عدوانی با توجه به نص صریح ماده 164 قانون آیین دادرسی مدنی در صورت ادعای مالکیت نسبت به اعیان از سوی متصرف موجبات قلع و قمع بنا در صورت تقدیم دادخواست حقوقی از سوی متصرف ظرف یک ماه از تاریخ اجرای حکم مقدور نخواهد بود. در پرونده های کیفری جملگی اعضای حاضر در جلسه با نظریه اکثریت اعضا موافقت داشتند.

مبحث:
آیین دادرسی مدنی , جزای اختصاصی

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 164 - هرگاه در ملک مورد تصرف عدوانی متصرف پس از تصرف عدوانی غرس اشجار یا احداث بنا کرده باشد اشجار و بنا درصورتی باقی می ماند که متصرف عدوانی مدعی مالکیت مورد حکم تصرف عدوانی باشد و در ظرف یک ماه از تاریخ اجرای حکم در باب مالکیت به دادگاه صلاحیتدار دادخواست بدهد.

مشاهده ماده 164 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی

ماده 174 - دادگاه درصورتی رای به نفع خواهان می دهد که به طور مقتضی احراز کند خوانده ملک متصرفی خواهان را عدوانا تصرف و یا مزاحمت یا ممانعت از حق استفاده خواهان نموده است. چنانچه قبل از صدور رای خواهان تقاضای صدور دستور موقت نماید و دادگاه دلایل وی را موجه تشخیص دهد دستور جلوگیری از ایجاد آثار تصرف و یا تکمیل اعیانی از قبیل احداث بنا یا غرس اشجار یا کشت و زرع یا از بین بردن آثار موجود و یا جلوگیری از ادامه مزاحمت و یا ممانعت از حق را در ملک مورد دعوا صادر خواهد کرد. این دستور با صدور رای به رد دعوا مرتفع می شود مگر این که مرجع تجدیدنظر دستور مجددی در این خصوص صادر نماید.

مشاهده ماده 174 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی

ماده 690 ـ هر کس به وسیله صحنه سازی از قبیل پی کنی دیوارکشی تغییر حد فاصل امحای مرز کرت بندی نهرکشی حفر چاه غرس اشجار و زارعت و امثال آن به تهیه آثار تصرف در اراضی مزروعی اعم از کشت شده یا در آیش زراعی جنگل ها و مراتع ملی شده کوهستان باغ ها قلمستان ها منابع آب چشمه سارها انهار طبیعی و پارک های ملی تاسیسات کشاورزی و دامداری و دامپروری و کشت و صنعت و اراضی موات و بایر و سایر اراضی و املاک متعلق به دولت یا شرکت های وابسته به دولت یا شهرداری ها یا اوقاف و همچنین اراضی و املاک و موقوفات و محبوسات و اثلاث باقیه که برای مصارف عام المنفعه اختصاص یافته یا اشخاص حقیقی یا حقوقی به منظور تصرف یا ذی حق معرفی کردن خود یا دیگری مبادرت نماید یا بدون اجازه سازمان حفاظت محیط زیست یا مراجع ذیصلاح دیگر مبادرت به عملیاتی نماید که موجب تخریب محیط زیست و منابع طبیعی گردد یا اقدام به هر گونه تجاوز و تصرف عدوانی یا ایجاد مزاحمت یا ممانعت از حق در موارد مذکور نماید به مجازات یک ماه تا یک سال حبس محکوم می شود. دادگاه موظف است حسب مورد رفع تصرف عدوانی یا رفع مزاحمت یا ممانعت از حق یا اعاده وضع به حال سابق نماید. تبصره 1 ـ رسیدگی به جرایم فوق الذکر خارج از نوبت به عمل می آید و مقام قضایی با تنظیم صورتمجلس دستور متوقف ماندن عملیات متجاوز را تا صدور حکم قطعی خواهد داد. تبصره 2 ـ در صورتی که تعداد متهمان سه نفر یا بیشتر باشد و قرائن قوی بر ارتکاب جرم موجود باشد قرار بازداشت صادر خواهد شد مدعی می تواند تقاضای خلع ید و قلع بنا و اشجار و رفع آثار تجاوز را بنماید.

مشاهده ماده 690 کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی ـ تعزیرات

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM