نشست قضایی شماره

نشست قضایی شماره

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره


کد نشست:

تاریخ برگزاری:
1382/01/24

برگزار شده توسط:
استان خراسان شمالی/ شهر بجنورد

موضوع:
تعیین حد مرز بین وقف و وصیت

پرسش:
در صورتی که در متن وصیت نامه آمده باشد که «یک پنجم کل محصول یک قطعه... همه ساله در مصرف تعزیه داری ایمه علیهم السلام صرف شود...» آیا عمل حقوقی صورت گرفته وقف است تا در صورت توقیف آن به عنوان اجرای حکم به استناد ماده 147 قانون اجرای احکام مدنی بتوان توقیف عملیات اجرایی را خواستار شد و یا این که وصیت است؟

نظر هیئت عالی:
نشست قضایی (1): با توجه به این که در متن وصیت نامه وصیت بر غیر محصور و امور عام المنفعه صورت پذیرفته و نیت موصی نیز وصیت بوده است مورد از مصادیق وقف نیست. عمل خصوصی انجام شده وصیت بر غیر محصور است و طبق ماده 828 قانون مدنی قبول شرط با توجه به داخل بودن آن در ثلث ماترک و یا تنفیذ ورثه چنان چه فرضا وصیتی مازاد بر ثلث باشد موصی به از ماترک خارج بوده و قابل توقیف و نقل و انتقال نیست. در نتیجه اتفاق نظر قضات دادگستری بجنورد مورد تایید است.

نظر اتفاقی:
با توجه به مواد 55 و 58 قانون مدنی که اعلام می دارند «وقف عبارت است از این که عین مال حبس و منافع آن تسبیل شود» و «وقف مالی جایز است که با بقای عین بتوان از آن منتفع شد اعم از این که منقول باشد یا غیر منقول مشاع باشد یا مفروز» از آنجا که در فرض سوال عین زمین حبس نشده و صرفا اعلام شده که یک پنجم محصول زمین در راه خیر صرف شود شامل وقف نیست چنان چه نظر دیوان عالی کشور در مورد مشابهی که اعلام شده بود منافع مغازه صرف هزینه های مسجد شود بر این بوده که چون عین مغازه حبس نشده وقف مصداق ندارد و با در نظر گرفتن مواد 826 و 827 و 828 قانون مدنی که وصیت بر غیر محصور و امور عام المنفعه را صحیح دانسته به نظر می رسد عمل واقع شده وصیت به انجام عمل خیر است که در صورت تنفیذ آن به وسیله ورثه یا با حکم دادگاه قابل اجرا و عمل است و یک پنجم منافع زمین قابلیت توقیف ندارد و مابقی قابل توقیف است.

مبحث:
قانون مدنی

منبع:
سامانه نشست های قضایی

کلمات کلیدی:

مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 147 ـ شکایت شخص ثالث در تمام مراحل بدون رعایت تشریفات آیین دادرسی مدنی و پرداخت هزینه دادرسی رسیدگی می شود. مفاد شکایت به طرفین ابلاغ می شود و دادگاه به دلائل شخص ثالث و طرفین دعوی به هر نحو و در هر محل که لازم بداند رسیدگی می کند و در صورتی که دلائل شکایت را قوی یافت قرار توقیف عملیات اجرایی را تا تعیین تکلیف نهایی شکایت صادر می نماید. در این صورت اگر مال مورد اعتراض منقول باشد دادگاه می تواند با اخذ تامین مقتضی دستور رفع توقیف و تحویل مال را به معترض بدهد. به شکایت شخص ثالث بعد از فروش اموال توقیف شده نیز به ترتیب فوق رسیدگی خواهد شد. تبصره ـ محکوم له می تواند مال دیگری را از اموال محکوم علیه به جای مال مورد اعتراض معرفی نماید. در این صورت آن مال توقیف و از مال مورد اعتراض رفع توقیف می شود و رسیدگی به شکایت شخص ثالث نیز موقوف می گردد.

مشاهده ماده 147 قانون اجرای احکام مدنی

ماده 828 - هر گاه موصی له غیر محصور باشد مثل این که وصیت برای فقرا یا امور عام المنفعه شود قبول شرط نیست.

مشاهده ماده 828 قانون مدنی

ماده 55 - وقف عبارت است از این که عین مال حبس و منافع آن تسبیل شود.

مشاهده ماده 55 قانون مدنی

ماده 58 - فقط وقف مالی جایز است که با بقای عین بتوان از آن منتفع شد اعم از این که منقول باشد یا غیرمنقول مشاع باشد یا مفروز.

مشاهده ماده 58 قانون مدنی

ماده 826 - وصیت تملیکی عبارت است از این که کسی عین یا منفعتی را از مال خود برای زمان بعد از فوتش به دیگری مجانا تملیک کند. وصیت عهدی عبارت است از این که شخصی یک یا چند نفر را برای انجام امر یا اموری یا تصرفات دیگری مامور می نماید. وصیت کننده موصی کسی که وصیت تملیکی به نفع او شده است موصی له مورد وصیت موصی به کسی که به موجب وصیت عهدی ولی بر مورد ثلث یا بر صغیر قرار داده می شود وصی نامیده می شود.

مشاهده ماده 826 قانون مدنی

ماده 827 - تملیک به موجب وصیت محقق نمی شود مگر با قبول موصی له پس از فوت موصی.

مشاهده ماده 827 قانون مدنی

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM