نشست قضایی شماره

نشست قضایی شماره

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره


کد نشست:

تاریخ برگزاری:
1383/02/09

برگزار شده توسط:
استان لرستان/

موضوع:
آثار حقوقی عدم تعیین آغاز مهلت خیار شرط در معامله

پرسش:
معامله ای در مورد یک باب ساختمان صورت گرفته و در قولنامه شرط شده چنان چه هر یک از طرفین از انجام معامله منصرف شوند (بدون قید زمان) مبلغ یک میلیون ریال به طرف مقابل به عنوان ضرر و زیان بپردازد آیا شرط مذکور با توجه به ماده 401 قانون مدنی مبطل عقد می باشد؟

نظر هیئت عالی:
در شرایط مزبور تعدد مطلوب قید نشده که هم درخواست التزام به تنظیم سند رسمی و هم مطالبه ضرر و زیان امکان پذیر باشد هر چند همان گونه که در نظریه اکثریت استدلال گردیده معمولا شرایط در قراردادها در جهت استحکام معامله و در جهت اصل لزوم قراردادهاست و خیارات به عنوان قواعد استثنایی بر اصل لزوم نیازمند صراحت و دلیل می باشد در فرضی که در معامله ای شرط انصراف و پرداخت وجه التزام شده باشد باید از مفاد و مدلول قرارداد تنظیمی مدت شرط و اختیار فسخ استنباط و مستفاد شود زیرا مدت خیار ممکن است به طور ضمنی معین شود یا از اوضاع و احوال به روشنی استنباط شود. فرضا چنان چه برای انتقال رسمی در قرارداد تاریخ تنظیم معین شده باشد (با قید محل تنظیم سند) تاریخ اعمال خیار همان تاریخ تنظیم سند رسمی است و معین نشدن آغاز مهلت خیار شرط آن را مجهول نمی کند و مدت از تاریخ تنظیم سند عادی شروع می شود.

نظر اتفاقی:
با توجه به صراحت ماده 399 قانون مدنی نتیجه خیار شرط حق اعمال اختیار فسخ برای هریک از متبایعین یا شخص خارجی است در این صورت است که شرط فسخ باید دارای شرایط مقید در ماده 401 قانون مدنی باشد. حال آن که از فرض سوال قید مذکور خیار شرط نمی باشد که بتوان آثار قانونی خیار شرط را بر آن تحمیل کرد. بلکه قید مذکور از باب تحکیم و استحکام معامله است و به استناد این قید نمی توان درخواست فسخ معامله را به عنوان خیار شرط طرح کرد. مضاف بر این که به صراحت ماده 224 قانون مدنی الفاظ عقود محمول است بر معانی عرفیه و قید مذکور عرفا خیار شرط محسوب نمی شود.

مبحث:
آیین دادرسی مدنی

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 401 - اگر برای خیار شرط مدت معین نشده باشد هم شرط خیار و هم بیع باطل است.

مشاهده ماده 401 قانون مدنی

ماده 399 - در عقد بیع ممکن است شرط شود که در مدت معین برای بایع یا مشتری یا هر دو یا شخص خارجی اختیار فسخ معامله باشد.

مشاهده ماده 399 قانون مدنی

ماده 224 - الفاظ عقود محمول است بر معانی عرفیه.

مشاهده ماده 224 قانون مدنی

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM