نظریه مشورتی شماره 7/99/384

نظریه مشورتی شماره 7/99/384

مجموعه کامل نظریات مشورتی

نظریه مشورتی شماره 7/99/384


شماره نظریه:
7/99/384

شماره پرونده:
99-82-384ح

تاریخ نظریه:
1399/06/03

استعلام
یک باب آپارتمان موروثی به مالکین انتقال یافته و احد از وراث به منظور اضرار سایر مالکین آپارتمان مزبور مبادرت به وقف سهم خود نموده و این موضوع سبب نقصان فاحش قیمت آپارتمان مذکور و زمین آن که چند آپارتمان دیگر در آن احداث شده و قدمت احداث بنای آنها زیاد است گردیده است: 1-آیا با توجه به مواد 56-65-593 و 597 قانون مدنی چنین وقفی که به منظور اضرار سایر مالکین مشاعی واقع شده قابل ابطال می باشد یا خیر و در صورت قابل ابطال بودن دعوی باید به طرفیت چه اشخاصی طرح شود؟ 2-چنانچه مالکین درخواست فروش آپارتمان مذکور که غیر قابل افراز تشخیص داده شده است را نمایند با رعایت قانون افراز و فروش املاک مشاع و آیین نامه اجرایی آن و مواد 88 و 89 قانون مدنی امکان دارد کل آپارتمان فروخته شود و ثمن مورد معامله ما بین مالکین و موقوف علیه تقسیم تا موقوف علیه با رعایت ماده 90 قانون مدنی آن را تبدیل نماید؟ 3-با عنایت به اینکه وقف آپارتمان مذکور سبب نقصان فاحش قیمت آن آپارتمان و زمینی که بر روی آن آپارتمان و چند آپارتمان دیگر احداث شده گردیده است با لحاظ ماده 593 قانون مدنی چنانچه به لحاظ قدمت زیاد ساختمان ها مالکین آپارتمان ها قصد تخریب و احداث بنای جدید و حتی افزایش تعداد آپارتمان ها را داشته باشند تکلیف وقف صورت گرفته چه می شود؟ 4-آیا پیش از تحقق وقف به دلیل مشاعی بودن مال امکان دارد از واقع شدن چنین وقف هایی پیش از اصلاح قانون مدنی و سایر قوانین جلوگیری و آن را بی اثر نمود یا خیر؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
1 2 3 و 4- به موجب ماده 59 قانون مدنی «اگر واقف عین موقوفه را به تصرف وقف ندهد وقف محقق نمی شود...» همچنین مستفاد از مواد 576 578 و 581 قانون یاد شده هیچ کدام از شرکا نمی توانند بدون جلب رضایت دیگران در مال الشرکه تصرف فیزیکی کنند؛ و ماده 583 قانون یادشده که انتقال به غیر را به نسبت سهم الشرکه تجویز کرده است ناظر بر معاملات حقوقی است که قبض شرط صحت آن نیست و در غیر این صورت باید انجام قبض و اقباض متعاقب جلب رضایت تمامی مالکان صورت گیرد بنابراین در فرض سوال که واقف با قصد اضرار دیگر وراث اقدام به وقف کرده و برخی از شرکا از تحقق وقف ناراضی هستند عملا امکان قبض و تحقق وقف وجود ندارد و شریکی که متمایل به وقف کردن قدرالسهم خود است باید متعاقب انجام تقسیم نسبت به این امر اقدام کند.

منبع
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

مواد مرتبط با این نظریه مشورتی

ماده 56 - وقف واقع می شود به ایجاب از طرف واقف به هر لفظی که صراحتا دلالت بر معنی آن کند و قبول طبقه اول از موقوف علیهم یا قائم مقام قانونی آن ها در صورتی که محصور باشند مثل وقف بر اولاد و اگر موقوف علیهم غیرمحصور یا وقف بر مصالح عامه باشد در این صورت قبول حاکم شرط است.

مشاهده ماده 56 قانون مدنی

ماده 65 - صحت وقفی که به علت اضرار دیان واقف واقع شده باشد منوط به اجازه دیان است.

مشاهده ماده 65 قانون مدنی

ماده 593 - ضرری که مانع از تقسیم می شود عبارت است از نقصان فاحش قیمت به مقداری که عادتا قابل مسامحه نباشد.

مشاهده ماده 593 قانون مدنی

ماده 597 - تقسیم ملک از وقف جایز است ولی تقسیم مال موقوفه بین موقوف علیهم جایز نیست.

مشاهده ماده 597 قانون مدنی

ماده 88 - بیع وقف در صورتی که خراب شود یا خوف آن باشد که منجر به خرابی گردد به طوری که انتفاع از آن ممکن نباشد در صورتی جایز است که عمران آن متعذر باشد یا کسی برای عمران آن حاضر نشود.

مشاهده ماده 88 قانون مدنی

ماده 89 - هر گاه بعض موقوفه خراب یا مشرف به خرابی گردد به طوریکه انتفاع از آن ممکن نباشد همان بعض فروخته می شود مگر این که خرابی بعض سبب سلب انتفاع قسمتی که باقی مانده است بشود در این صورت تمام فروخته می شود.

مشاهده ماده 89 قانون مدنی

ماده 90 - عین موقوفه در مورد جواز بیع به اقرب به غرض واقف تبدیل می شود.

مشاهده ماده 90 قانون مدنی

ماده 59 - اگر واقف عین موقوفه را به تصرف وقف ندهد وقف محقق نمی شود و هر وقت به قبض داد وقف تحقق پیدا می کند.

مشاهده ماده 59 قانون مدنی

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM