نظریه مشورتی شماره 7/97/2941

نظریه مشورتی شماره 7/97/2941

مجموعه کامل نظریات مشورتی

نظریه مشورتی شماره 7/97/2941


شماره نظریه:
7/97/2941

شماره پرونده:
96-168/1-1805

تاریخ نظریه:
1397/10/26

استعلام
1-با عنایت به تعریف جرم در مقام ضابط به شرح تبصره 4 ماده 597 قانون آ.د.ک و با عنایت به اینکه گاها لازمه شروع حرکت ماموران جهت اجرای دستورات مقامات محترم قضائی بردن یک سری لوازم تجهیزات یا همراه داشتن اکیپهای کارشناسی لازم و غیره است و از آن طرف در برگشت ماموران از اجرای دستورات قضائی منظور نیز ممکن است همراه با متهم دستگیر شده مصدوم یا جسد یا آلات و ادوات مشکوفه ناشی از جرم یا بازرسی منزل و غیره باشد حال با توجه به مراتب فوق آنجا که محل اجرای دستور قضائی در حوزه استحفاظی مامور ولی با محل خدمت مامور دارای فاصله است و لازمه اجرا عزیمت مامور و طی مسافت رفت و برگشت است اگر مامور در این مدت فاصله رفت و برگشت مرتکب جرم شد آیا جرم واقع شده در مقام ضابط محسوب می گردد یا خیر؟ 2-اگر مامور در زمان اقدام در مقام ضابط مرتکب جرم خاص نظامی شد با توجه به اینکه جرم حین خدمت هم محسوب می گردد و از طرفی رسیدگی به جرائم خاص نظامیان نیز باید در محاکم و دادسراهای نظامی رسیدگی شود صلاحیت رسیدگی به جرم منظور در صلاحیت کدام مرجع قضائی محل وقوع جرم است. 3-اگر درحالتی که شخص نظامی مرتکب فرار از خدمت شده در اثناء فرار مصداق ماده 77 قانون مجازات جرائم نیروهای مسلح متهم مدتی را دارای عذر موجه باشد حال با فرض حالت های مختلف مثلا در خاتمه قسمت اول دستگیر لیکن در خاتمه قسمت دوم شخصا مراجعه نموده باشد یا به عکس با توجه به اینکه دراجرای ماده فوق کل فرارهای مذکور در مجموع یک مرحله فرار تلقی و محاسبه می گردد بفرماییددر هریک از دو حالت فوق فرار متهم دستگیری محسوب می گردد یا مراجعتی ؟ چرا.

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
1- طبق تبصره 4 ماده 597 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 جرم در مقام ضابط دادگستری جرمی است که ضابطان در حین انجام وظایف قانونی خود در ارتباط با جرایم مشهود و یا در راستای اجرای دستور مقام قضایی دادگستری مرتکب می شوند. در صورتی که ماموران جهت اجرای دستور مقام قضایی عازم محلی شوند در مدت و مسافتی که برای اجرای این دستور مرتکب جرم شوند از آنجا که این طی مسافت و مدت شرط لازم برای اجرای دستور می باشد و جزو لوازم ضروری و در راستای آن است ارتکاب جرم در مقام ضابط محسوب می شود. 2- مستفاد از رای شماره 169 مورخ 9/5/1379 هیات عمومی دیوان عدالت اداری و نیز وفق تبصره 4 ماده 597 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 جرم در مقام ضابط دادگستری جرمی است که ضابطان در حین انجام وظایف قانونی خود در ارتباط با جرایم مشهود و یا در راستای اجرای دستور مقام قضایی دادگستری مرتکب می شوند و این جرم با جرم خاص نظامی که مربوط به وظایف خاص نظامی و انتظامی اعضای نیروهای مسلح در غیر مواردی که در مقام ضابط دادگستری محسوب می گردند متفاوت می باشد و لذا در فرض سوال رسیدگی به جرم منظور در صلاحیت محاکم عمومی دادگستری است. 3- ملاک انطباق فرار از خدمت با مقررات مربوط به فرار از خدمت منتهی به مراجعت از خدمت یا دستگیری با توجه به ماده 77 قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح مصوب 1382 کیفیت حضور متهم پس از پایان فرار در یگان خدمتی است. بنابراین برای نمونه چنانچه متهم در اثنای فرار به لحاظ ارتکاب جرم عمومی دستگیر و مدتی بازداشت شود و پس از آزادی خود را به یگان خدمتی معرفی کند فرار مزبور فرار توام با مراجعت محسوب می شود.

منبع
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

مواد مرتبط با این نظریه مشورتی

ماده 597 ـ به جرایم مربوط به وظایف خاص نظامی و انتظامی اعضای نیروهای مسلح به جز جرایم در مقام ضابط دادگستری در سازمان قضایی رسیدگی می شود. تبصره 1 ـ رسیدگی به جرایمی که امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری اجازه فرموده اند در دادگاهها و دادسراهای سازمان قضایی نیروهای مسلح رسیدگی شود مادامی که از آن عدول نشده در صلاحیت این سازمان است. تبصره 2 ـ منظور از جرایم مربوط به وظایف خاص نظامی و انتظامی جرایمی است که اعضای نیروهای مسلح در ارتباط با وظایف و مسوولیت های نظامی و انتظامی که طبق قانون و مقررات به عهده آنان است مرتکب گردند. تبصره 3 ـ رهایی از خدمت مانع رسیدگی به جرایم زمان اشتغال در دادگاه نظامی نمی شود. تبصره 4 ـ جرم در مقام ضابط دادگستری جرمی است که ضابطان در حین انجام وظایف قانونی خود در ارتباط با جرایم مشهود و یا در راستای اجرای دستور مقام قضایی دادگستری مرتکب می شوند.

مشاهده ماده 597 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 77 ـ کارکنان فراری نیروهای مسلح تا رسما خود را برای ادامه خدمت به یگان مربوط معرفی ننمایند فرارشان استمرار خواهد داشت و در صورتی که در اثناء فرار یکی از عذرهای موجه حادث شود برای مدت زمان عذر موجه مجازات نخواهند شد ولی مجموع فرار قبل و بعد از حدوث عذر یک فرار متوالی و مستمر محسوب می شود. در صورتی که پس از صدور رای نهائی دادگاه و ابلاغ آن خود را به یگان مربوط معرفی ننمایند فراری محسوب و به اتهام فرار مجدد نیز تعقیب خواهند شد.

مشاهده ماده 77 قانون مجازات جرایم نیروهای مسلح

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM