نشست قضایی شماره 1398-5873

نشست قضایی شماره 1398-5873

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره 1398-5873


کد نشست:
1398-5873

تاریخ برگزاری:
1397/07/16

برگزار شده توسط:
استان تهران/ شهر تهران

موضوع:
میزان مسئولیت کیفری مرتکبان (مشارکت) بزه های دارای مجازات رد مال و جزای نقدی

پرسش:
در خصوص بزه کلاهبرداری و سایر بزه هایی که دارای مجازات رد مال یا رد مال به همراه جزای نقدی هستند اگر توسط چند نفر به صورت مشارکت ارتکاب یابد: الف) هر کدام از مرتکبان به چه میزان رد مال مسیولیت خواهند داشت؟ (تساوی یا تضامنی) و میزان جزای نقدی به چه نحو و میزان برای هر کدام از مرتکبان محاسبه خواهد گردید؟ ب) در صورت صدور حکم به رد مال به صورت تضامنی اگر شاکی در هنگام اجرای حکم نسبت به احدی از محکوم علیهم اعلام رضایت نماید تکلیف دادیار اجرای احکام چیست؟ و آیا این امر در میزان رد مال سایر محکوم علیهم موثر است؟

نظر هیئت عالی:
مستفاد از ماده 1 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری مصوب 1367 در بزه کلاهبرداری میزان مال مورد حکم در تعیین جزای نقدی و رد مال معادل مالی است که از طریق کلاهبرداری تحصیل شده و چنانچه بزه مذکور از ناحیه دونفر یا بیشتر واقع و موضوع شرکت در جرم مصداق داشته باشد هریک از شرکاء به پرداخت جزای نقدی و نیز رد مال به میزانی از مالی بوده که از انجام عمل مجرمانه بدست آمده و در صورت مشخص نبودن این امر اصل تساوی( در رد مال و جزای نقدی) لازم الرعایه خواهد بود. بنابراین نظریات (اکثریت و اقلیت) قضات محترم دادگستری تهران در حدود یاد شده که نظریه مشورتی شماره 7/1811 مورخ 1386/3/23 اداره کل حقوقی قوه قضاییه می باشد مورد تایید اعضاء هیات عالی است.

نظر اکثریت:
با توجه به اینکه مسیولیت تضامنی بر خلاف اصل بوده و عقیده بر آن در هر مصداقی نیازمند به دلیل می باشد و در موضوع مطروحه دلیلی وجود ندارد بنابراین هر کدام از محکوم علیهم به صورت تساوی به رد مال موضوع بزه به شاکی محکوم خواهند گردید. لیکن در خصوص میزان جزای نقدی هر کدام از محکوم علیهم به جزای نقدی به میزان کل مال برده شده محکوم خواهند گردید؛ در صورت اعلام رضایت از سوی شاکی نسبت به احدی از محکوم علیهم رد مال صرفا به میزانی که بر عهده ایشان بوده است منتفی می گردد.

نظر اقلیت:
با توجه به مقررات موضوعه در خصوص بزه هایی که دارای مجازات رد مال و یا رد مال به همراه جزای نقدی هستند و مقرره مربوط به مشارکت شرکت کننده در تحقق بزه مجازات فاعل مستقل داشته و باید به میزان مال برده شده جزای نقدی پرداخت نماید. بنابراین اعتقاد به تقسیم مسیولیت و تساوی در رد مال و عدم اعتقاد به آن در پرداخت جزای نقدی فاقد توجیه قانونی و شرعی است. لذا با وحدت ملاک از مقررات غصب در قانون مدنی مرتکبان بزه های موصوف در صورت عدم امکان تعیین میزان مال برده شده توسط هر کدام از آنها به طور تضامنی مسیولیت رد مال به شاکی داشته و هر کدام مسیولیت پرداخت جزای نقدی به میزان تمام مال برده شده خواهند داشت و در صورت اسقاط حق رجوع توسط شاکی نسبت به یکی از محکوم علیهم شاکی حق رجوع به سایر محکوم علیهم خواهد داشت. لیکن در صورت اعلام رضایت نسبت به احدی از محکوم علیهم در خصوص مال برده شده با توجه به تضامنی بودن مسیولیت؛ رد مال توسط سایر محکوم علیهم نیز منتفی می گردد ولی از امتیازات اعلام رضایت از جمله تخفیف مجازات تنها محکوم علیهی که نسبت به او اعلام رضایت شده است بهره مند خواهد گردید.

مبحث:
قانون مدنی , حقوق جزای عمومی , آیین دادرسی کیفری , جزای اختصاصی

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 321 - درصورتی که طرف دعوا تامینی بدهد که متناسب با موضوع دستور موقت باشد دادگاه درصورت مصلحت از دستور موقت رفع اثر خواهد نمود.

مشاهده ماده 321 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی

ماده 125 ـ هر کس با شخص یا اشخاص دیگر درعملیات اجرایی جرمی مشارکت کند و جرم مستند به رفتار همه آنها باشد خواه رفتار هر یک به تنهایی برای وقوع جرم کافی باشد خواه نباشد و خواه اثر کار آنان مساوی باشد خواه متفاوت شریک در جرم محسوب و مجازات او مجازات فاعل مستقل آن جرم است. در مورد جرایم غیرعمدی نیز چنانچه جرم مستند به تقصیر دو یا چند نفر باشد مقصران شریک در جرم محسوب میشوند و مجازات هر یک از آنان مجازات فاعل مستقل آن جرم است. تبصره ـ اعمال مجازات حدود قصاص و دیات در مورد شرکت در جنایت با رعایت مواد کتاب های دوم سوم و چهارم این قانون انجام می گیرد.

مشاهده ماده 125 قانون مجازات اسلامی

ماده 667 ـ قطع بیضه ها یا اندام تناسلی مردانه خنثای ملحق به مرد موجب دیه کامل است. قطع بیضه ها یا اندام تناسلی مردانه خنثای مشکل یا ملحق به زن موجب ارش است.  

مشاهده ماده 667 قانون مجازات اسلامی

ماده 317 - مالک می تواند عین و در صورت تلف شدن عین مثل یا قیمت تمام یا قسمتی از مال مغصوب را از غاصب اولی یا از هر یک از غاصبین بعدی که بخواهد مطالبه کند.

مشاهده ماده 317 قانون مدنی

ماده 1 ـ هر کس از راه حیله و تقلب مردم را به وجود شرکتها یا تجارتخانه های یا کارخانه ها یا موسسات موهوم یا به داشتن اموال و اختیارات واهی فریب دهد یا به امور غیر واقع امیدوار نماید یا از حوادث و پیش آمدهای غیر واقع بترساند و یا اسم و یا عنوان مجعول اختیار کند و به یکی از وسایل مذکور و یا وسایل تقلبی دیگر وجوه و یا اموال یا اسناد یا حوالجات یا قبوض یا مفاصا حساب و امثال آنها تحصیل کرده و از این راه مال دیگری را ببرد کلاهبردار محسوب و علاوه بر رد اصل مال به صاحبش به حبس از یک تا 7 سال و پرداخت جزای نقدی معادل مالی که اخذ کرده است محکوم می شود. در صورتیکه شخص مرتکب بر خلاف واقع عنوان یا سمت ماموریت از طرف سازمانها و موسسات دولتی یا وابسته به دولت یا شرکتهای دولتی یا شوراها یا شهرداری ها یا نهادهای انقلابی و بطور کلی قوای سه گانه و همچنین نیروهای مسلح و نهادها و موسسات مامور به خدمت عمومی اتخاذ کرده یا اینکه جرم با استفاده از تبلیغ عامه از طریق وسائل ارتباط جمعی از قبیل رادیو تلویزیون روزنامه و مجله یا نطق در مجامع و یا انتشار آگهی چاپی یا خطی صورت گرفته باشد یا مرتکب از کارکنان دولت یا موسسات و سازمان های دولتی یا وابسته به دولت یا شهرداری ها یا نهادهای انقلابی به خدمت عمومی باشد. علاوه بر رد اصل مال به صاحبش به حبس از 2 تا ده سال و انفصال ابد از خدمت دولتی و پرداخت جزای نقدی معادل مالی که اخذ کرده است محکوم می شود. تبصره 1 ـ در کلیه موارد مذکور در این ماده در صورت وجود جهات و کیفیات مخففه دادگاه میتواند با اعمال ضوابط مربوط به تخفیف مجازات مرتکب را فقط تا حداقل مجازات مقرر در این ماده (حبس) و انفصال ابد از خدمات دولتی تقلیل دهد ولی نمی تواند به تعلیق اجرای کیفر حکم دهد. تبصره 2 ـ مجازات شروع به کلاهبرداری حسب مورد حداقل مجازات مقرر در همان مورد خواهد بود و درصورتیکه نفس عمل انجام شده نیز جرم باشد شروع کننده به مجازات آن جرم نیز محکوم می شود. مستخدمان دولتی علاوه بر مجازات مذکور چنانچه در مرتبه مدیر کل یا بالاتر یا هم طراز آنها باشند به انفصال دائم از خدمات دولتی و در صورتی که در مراتب پائین تر باشند به شش ماه تا سه سال انفصال موقت از خدمات دولتی محکوم می شوند.

مشاهده ماده 1 قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM