نشست قضایی شماره 1399-7146

نشست قضایی شماره 1399-7146

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره 1399-7146


کد نشست:
1399-7146

تاریخ برگزاری:
1398/02/05

برگزار شده توسط:
استان فارس/ شهر شیراز

موضوع:
ملاک صلاحیت دادگاه کیفری یک در خصوص جرایم عمدی مستوجب دیه هر عضو به صورت مجزا

پرسش:
چنانچه دادگاه تجدیدنظر در مقام رسیدگی به تجدیدنظرخواهی نسبت به دادنامه صادره از دادگاه های کیفری دو به لحاظ اینکه مجموع دیات بیش از نصف دیه کامل است و رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه کیفری یک همان استان می باشد ضمن نقض رای پرونده را به این مرجع ارسال نموده است؛ حال آیا دادگاه کیفری یک می تواند به دلیل اینکه دیه هر عضو مورد صدمه کمتر از نصف دیه کامل است از خود نفی صلاحیت کند و قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه های کیفری دو صادر نماید؟ و به فرض مثبت بودن پاسخ مرجع حل اختلاف کجاست؟

نظر هیئت عالی:
دادگاه تجدیدنظر با نقض رای دادگاه کیفری 2 دادگاه کیفری یک را صالح به رسیدگی دانسته و در این صورت دادگاه کیفری یک ملزم به رسیدگی می باشد و با وجود رای وحدت رویه شماره 752 هیچ موجبی برای حل اختلاف در این مورد در دیوان عالی کشور وجود ندارد.

نظر اکثریت:
نظر به اینکه در فرض حدوث اختلاف در صلاحیت بین دادگاه کیفری یک و دادگاه کیفری دو حسب رای وحدت رویه شماره 752-95/6/2 دادگاه تجدیدنظر همان استان مرجع حل اختلاف می باشد؛ اما در فرض سوال دادگاه کیفری دو صلاحیت خویش را پذیرفته است و مبادرت به صدور رای نموده است و دادگاه تجدیدنظر خود راسا به استناد بند پ ماده 450 قانون آیین دادرسی کیفری ضمن نقض رای پرونده را به این مرجع (دادگاه کیفری یک) ارسال نموده است که در فرض سوال مرجع مرجوع الیه می تواند به استناد بند ب ماده 389 قانون مرقوم مبادرت به صدور قرار عدم صلاحیت نماید و با توجه به حدوث اختلاف در صلاحیت بین دادگاه کیفری یک و دادگاه تجدیدنظر پرونده را جهت حل اختلاف به دیوان عالی کشور ارسال می نماید.

نظر اقلیت:
با توجه به اینکه دادگاه تجدیدنظر نسبت به دادگاه کیفری یک مرجع عالی محسوب می شود دادگاه مکلف به تبعیت می باشد و حق اختلاف در صلاحیت را ندارد؛ چرا که در فرض پذیرش عدم صلاحیت در فرض مورد سوال دور تسلسل به وجود می آید؛ چرا که دادگاه تجدیدنظر ممکن است حتی در صورت صدور رای مجدد از سوی دادگاه کیفری دو مجددا آن را نقض نماید و قایل به صلاحیت دادگاه کیفری یک باشد.

مبحث:
آیین دادرسی کیفری

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 389 ـ پس از اتمام مهلت اعم از آنکه ایراد و اعتراضی واصل شده یا نشده باشد مدیر دفتر پرونده را به دادگاه ارسال می کند. رئیس دادگاه پرونده را شخصا بررسی و گزارش جامع آن را تنظیم و یا به نوبت به یکی از اعضای دادگاه ارجاع می کند. عضو مذکور حداکثر ظرف 10 روز گزارش مبسوط راجع به اتهام و ادله و جریان پرونده را تهیه و تقدیم رئیس می کند. دادگاه به محض وصول گزارش جلسه مقدماتی اداری را تشکیل می دهد و با توجه به مفاد گزارش و اوراق پرونده و ایرادها و اعتراض های اصحاب دعوی به شرح زیر اقدام می کند: الف ـ در صورتی که تحقیقات ناقص باشد قرار رفع نقص صادر می کند و پرونده را نزد دادسرای صادرکننده کیفرخواست میفرستد تا پس از انجام دستور دادگاه آن را بدون اظهار نظر اعاده کند. ب ـ هرگاه موضوع خارج از صلاحیت دادگاه باشد قرار عدم صلاحیت صادر می کند. پ ـ در صورتیکه به دلیل شمول مرور زمان گذشت شاکی یا مدعی خصوصی و یا جهات قانونی دیگر متهم قابل تعقیب نباشد قرار موقوفی تعقیب صادر می کند. در اینصورت چنانچه متهم زندانی باشد به دستور دادگاه فوری آزاد می شود. تبصره ـ دادگاه می تواند در صورت ضرورت دادستان یا نماینده او شاکی یا مدعی خصوصی یا متهم و یا وکلای آنان را برای حضور در جلسه مقدماتی دعوت کند.

مشاهده ماده 389 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 450 ـ رئیس شعبه پرونده های ارجاعی را بررسی و گزارش جامع آن را تهیه می کند و یا به نوبت به یکی از اعضای دادگاه تجدید نظر استان ارجاع می دهد. این عضو گزارش پرونده را که متضمن جریان آن و بررسی کامل در خصوص تجدید نظرخواهی و جهات قانونی آن است تهیه و در جلسه دادگاه قرائت می کند. خلاصه این گزارش در پرونده درج می شود و سپس دادگاه به شرح زیر اتخاذ تصمیم می نماید: الف ـ در صورتی که تحقیقات ناقص باشد قرار رفع نقص صادر می کند و پرونده را نزد دادسرای صادرکننده کیفرخواست یا دادگاه صادر کننده رای میفرستد تا پس از انجام دستور دادگاه تجدید نظر استان آن را بدون اظهار نظر اعاده کند و یا دادگاه تجدید نظر می تواند خود مبادرت به انجام تحقیقات نماید. ب ـ هرگاه رای صادره از نوع قرار باشد و تحقیقات یا اقدامات دیگر ضروری نباشد و قرار مطابق مقررات صادر شده باشد آن را تایید و پرونده به دادگاه صادر کننده قرار اعاده می شود و چنانچه به هر علت دادگاه تجدید نظر عقیده به نقض داشته باشد پرونده برای رسیدگی به دادگاه صادرکننده قرار اعاده می شود و آن دادگاه مکلف است خارج از نوبت رسیدگی کند. پ ـ هرگاه رای توسط دادگاهی که صلاحیت ذاتی یا محلی ندارد صادر شود دادگاه تجدید نظر استان رای را نقض و پرونده را به مرجع صالح ارسال و مراتب را به دادگاه صادرکننده رای اعلام می کند. ت ـ اگر عملی که محکوم علیه به اتهام ارتکاب آن محکوم شده به فرض ثبوت جرم نبوده یا به لحاظ شمول عفو عمومی و یا سایر جهات قانونی متهم قابل تعقیب نباشد رای مقتضی صادر می کند. ث ـ در غیر از موارد مذکور در بندهای فوق هرگاه جرم از جرایم مستوجب مجازات های حدود قصاص و جرایم غیرعمدی مستوجب بیش از نصف دیه و یا جرایم تعزیری درجه چهار و پنج باشد بطور مطلق و در جرایم تعزیری درجه شش و هفت در صورت محکومیت به حبس و در سایر جرایم در صورت اقتضاء دادگاه تجدیدنظر با صدور دستور تعیین وقت رسیدگی طرفین و اشخاصی را که حضورشان ضروری است احضار می کند. طرفین می توانند شخصا حاضر شوند یا وکیل معرفی کنند. در هرحال عدم حضور یا عدم معرفی وکیل مانع از رسیدگی نیست. (اصلاحی 24/03/1394)

مشاهده ماده 450 قانون آیین دادرسی کیفری

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM