نظریه مشورتی شماره 7/98/1445

نظریه مشورتی شماره 7/98/1445

مجموعه کامل نظریات مشورتی

نظریه مشورتی شماره 7/98/1445


شماره نظریه:
7/98/1445

شماره پرونده:
ک 5441-861-89

تاریخ نظریه:
1398/09/26

استعلام
لطفا به سوال ذیل پاسخ و با توجه به طرح پرونده در این مرجع قضایی در ارسال پاسخ تسریع فرمائید. با توجه به ماده 381 قانون آیین دادرسی کیفری هر گاه در تنظیم و نوشتن رای دادگاه سهو قلمی مانند کم یا زیاد شدن کلمه ای رخ دهد و یا اشتباهی در محاسبه صورت گیرد چنانچه رای قطعی باشد یا به علت عدم تجدیدنظرخواهی و انقضای مواعد قانونی قطعی شود یا هنوز از آن تجدیدنظرخواهی شده باشد دادگاه خود یا به درخواست ذی نفع یا دادستان رای تصحیحی صادر می کند و طبق ماده 457 قانون مذکور اگر رای تجدیدنظر خواسته از نظر تعیین مشخصات طرفین یا تعیین نوع و میزان مجازات تطبیق عمل با قانون احتساب محکوم به یا خسارت و یا مواردی نظیر آن متضمن اشتباهی باشد که به اساس رای لطمه وارد نسازد دادگاه تجدیدنظر استان رای را اصلاح و آن را تایید می کند و تذکر لازم را به دادگاه نخستین می دهد. حال سوال اینجاست که چنانچه پرونده ای از دادگاه بدوی در نزد دادگاه تجدیدنظر مطرح و دادگاه اخیر متوجه سهو قلم از ناحیه دادگاه بدوی شود مثلا در مجازات های مرتکب مثل کلاهبرداری جزای نقدی را فراموش کرده باشد امکان مطالبه صدور رای اصلاحی توسط دادگاه تجدیدنظر از دادگاه بدوی وجود دارد یا خیر./ع

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه
با توجه به ماده 458 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 اصل بر ممنوعیت تشدید مجازات در مرحله تجدیدنظر است و تشدید مجازات در مرحله تجدیدنظر امری استثنایی است که مستلزم احراز دو شرط است؛ اول آن که مجازات مقرر در حکم بدوی برخلاف جهات قانونی کمتر از حداقل میزانی باشد که قانون مقرر داشته است؛ دوم این که حکم مذکور از این حیث مورد اعتراض شاکی یا دادستان قرار گرفته باشد؛ و در غیر این صورت تشدید مجازات در مرحله تجدیدنظر ممکن نیست. بنابراین در فرض سوال افزودن مجازات دیگر در مرحله تجدیدنظر بدون تجدیدنظرخواهی شاکی یا دادستان به حکم دادگاه بدوی از این حیث تشدید مجازات محسوب می شود و دادگاه تجدیدنظر نمی تواند در این حالت مجازات را تشدید کند؛ لیکن چنانچه شاکی یا دادستان نسبت به رای صادره تجدیدنظرخواهی نموده باشند مطابق ماده 457 قانون فوق الذکر دادگاه تجدیدنظر نسبت به اصلاح رای و تعیین مجازات قانونی اقدام خواهد نمود. ضمنا در هر صورت فرض استعلام به لحاظ طرح پرونده در مرجع تجدیدنظر از شمول مقررات ماده 381 قانون فوق الذکر خارج بوده و مرجع تجدیدنظر نمی تواند پرونده را جهت صدور حکم تصحیحی به مرجع بدوی اعاده نماید./ ت

منبع
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

مواد مرتبط با این نظریه مشورتی

ماده 381 ـ هرگاه در تنظیم و نوشتن رای دادگاه سهو قلمی مانند کم یا زیاد شدن کلمه ای رخ دهد و یا اشتباهی در محاسبه صورت گیرد چنانچه رای قطعی باشد یا به علت عدم تجدید نظرخواهی و انقضای مواعد قانونی قطعی شود یا هنوز از آن تجدید نظرخواهی نشده باشد دادگاه خود یا به درخواست ذینفع یا دادستان رای تصحیحی صادر می کند. رای تصحیحی نیز ابلاغ می شود. تسلیم رونوشت یا تصویر هریک از آراء جداگانه ممنوع است. رای دادگاه در قسمتی که مورد اشتباه نیست درصورت قطعیت اجراء می شود. تبصره 1 ـ در مواردی که اصل رای دادگاه قابل واخواهی تجدید نظر یا فرجام است تصحیح آن نیز در مدت قانونی قابل واخواهی تجدید نظر یا فرجام میباشد. تبصره 2 ـ هرگاه رای اصلی به واسطه واخواهی تجدید نظر یا فرجام نقض شود رای تصحیحی نیز بی اعتبار می شود.

مشاهده ماده 381 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 458 ـ دادگاه تجدید نظر استان نمی تواند مجازات تعزیری یا اقدامات تامینی و تربیتی مقرر در حکم تجدید نظرخواسته را تشدید کند مگر در مواردی که مجازات مقرر در حکم نخستین برخلاف جهات قانونی کمتر از حداقل میزانی باشد که قانون مقرر داشته و این امر مورد تجدید نظر خواهی شاکی و یا دادستان قرار گرفته باشد. در این موارد دادگاه تجدید نظر استان با تصحیح حکم نسبت به تعیین حداقل مجازاتی که قانون مقرر داشته است اقدام می کند.

مشاهده ماده 458 قانون آیین دادرسی کیفری

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM