نشست قضایی شماره 1398-6231

نشست قضایی شماره 1398-6231

مجموعه کامل نشست های قضایی

نشست قضایی شماره 1398-6231


کد نشست:
1398-6231

تاریخ برگزاری:
1397/10/12

برگزار شده توسط:
استان خراسان رضوی/ شهر قوچان

موضوع:
واخواهی جزایی خارج از مهلت قانونی

پرسش:
محکوم علیه جزایی پس از جلب در اجرای احکام کیفری نسبت به محکومیت خود درخواست واخواهی طرح کرده است. دادگاه جزایی به لحاظ اینکه رای ابلاغ واقعی و قطعی شده و واخواهی خارج از مهلت قانونی بوده قرار رد درخواست واخواهی صادر کرده است. آیا تا زمان قطعیت این قرار اجرای حکم متوقف میگردد و یا اینکه واخواهی خارج از مهلت موجب توقف اجرای حکم جزایی نیست؟

نظر هیئت عالی:
مستفاد از تبصره 2 ماده 406 و بند ب ماده 490 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 چنانچه رای محکومیت غیابی به محکوم علیه ابلاغ واقعی شود و مهلت های واخواهی تجدید نظر و فرجام آن منقضی گردد و رای یاد شده مورد اعتراض محکوم علیه قرار نگرفته باشد قطعی محسوب می گردد و لذا واخواهی محکوم علیه پس از مهلت مزبور و متعاقبا صدور قرار رد درخواست واخواهی به لحاظ انقضای مهلت نیز تاثیری در قطعی و لازم الاجرا بودن رای قطعی مزبور ندارد. لکن چنانچه رای غیابی به محکوم علیه ابلاغ قانونی گردد و مواعد واخواهی تجدید نظر و فرجام منقضی و سپس مورد اعتراض محکوم علیه واقع شود وفق تبصره 2 ماده 406 قانون آیین دادرسی کیفری 1392 اجرای رای غیابی متوقف خواهد شد و مادام که درخواست رد واخواهی مزبور قطعی نگردد رای غیابی قابل اجرا نخواهد بود. بنابراین نظریه اکثریت قضات محترم دادگستری شهرستان قوچان استان خراسان رضوی در حدود فوق الذکر مورد تایید است.( ضمنا نظریه مشورتی شماره 7/95/2750 مورخ 1395/10/28اداره کل حقوقی قوه قضاییه موید این استنتاج است).

نظر اکثریت:
با توجه به اینکه مطابق تبصره 2 ماده 427 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 قرار رد درخواست واخواهی به تبع اصل موضوع قابل تجدیدنظر می باشد و با توجه به اینکه برابر بند ب ماده 490 قانون یاد شده رایی که نسبت به آن واخواهی شده قابل اجرا نیست لذا تا زمانیکه قرار رد درخواست واخواهی قطعی نشده نمیتوان حکم جزایی را اجرا کرد. به عبارت دیگر باید درخواست واخواهی محکوم علیه حتی اگر خارج از وقت است بطور قطعی تعیین تکلیف شود و قرار رد درخواست واخواهی غیرقطعی قابل ترتیب اثر نیست.

نظر اقلیت:
واخواهی خارج از مهلت و غیر مبتنی بر عذر موجه قانونی مانع اجرای حکم نیست قسمت اول بند 2 ماده 490 قانون آیین دادرسی کیفری بر این مطلب صراحت دارد زیرا 1- با انقضای مهلت واخواهی و تجدیدنظر یا فرجام رای واجد وصف قطعیت است.2- با قطعیت رای اصل بر تاخیر ناپذیری اجرای حکم است و نمیتوان با اعتراض های خارج از مهلت این اصل را مخدوش ساخت در غیر اینصورت اعتراض خارج از مهلت حتی بعد از شروع به اجرای حکم نیز ممکن است طرح گردد و اگر قایل به توقف باشیم در این فرض هم باید اجرای حکم را متوقف کرد. 3- در واخواهی و تجدیدنظرخواهی خارج از مهلت آنچه موجب توقف اجرای حکم میشود صرف واخواهی یا تجدیدنظرخواهی نیست بلکه قرار قبولی واخواهی یا تجدیدنظرخواهی است این موضوع را میتوان از ملاک ماده 432 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392و تبصره 1 ماده 306 و ماده 340 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1379 استنباط و در موارد سکوت میتوان به قانون آیین دادرسی مدنی نیز استناد کرد. نتیجتا تا زمانی که دادگاه جزایی قرار قبولی یا پذیرش واخواهی را به منظور ورود به ماهیت صادر نکند نباید اجرای حکم متوقف گردد. اجرای حکم محکومیت از آثار ضروری قطعیت آن است و درخواستهای غیر موجه نمیتواند این اثر را متزلزل سازد و یا تحت الشعاع قرار دهد.

مبحث:
آیین دادرسی مدنی , آیین دادرسی کیفری

منبع:
سامانه نشست های قضایی


مواد مرتبط با این نشست قضایی

ماده 427 ـ آراء دادگاههای کیفری جز در موارد زیر که قطعی محسوب می شود حسب مورد در دادگاه تجدید نظر استان همان حوزه قضایی قابل تجدید نظر و یا در دیوان عالی کشور قابل فرجام است: الف ـ جرایم تعزیری درجه هشت باشد. ب ـ جرایم مستلزم پرداخت دیه یا ارش درصورتی که میزان یا جمع آنها کمتر از یک دهم دیه کامل باشد. تبصره 1 ـ در مورد مجازات های جایگزین حبس معیار قابلیت تجدید نظر همان مجازات قانونی اولیه است. تبصره 2 ـ آراء قابل تجدید نظر اعم از محکومیت برائت یا قرارهای منع و موقوفی تعقیب اناطه و تعویق صدور حکم است. قرار رد درخواست واخواهی یا تجدید نظرخواهی درصورتی مشمول این حکم است که رای راجع به اصل دعوی قابل تجدید نظر خواهی باشد.

مشاهده ماده 427 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 490 ـ آراء کیفری در موارد زیر پس از ابلاغ به موقع اجراء گذاشته می شود: الف ـ رای قطعی که دادگاه نخستین صادر می کند. ب ـ رایی که در مهلت قانونی نسبت به آن واخواهی یا درخواست تجدید نظر یا فرجام نشده باشد یا درخواست تجدید نظر یا فرجام آن رد شده باشد. پ ـ رایی که مرجع تجدید نظر آن را تایید یا پس از نقض رای نخستین صادر کرده باشد. ت ـ رایی که به تایید مرجع فرجام رسیده باشد.

مشاهده ماده 490 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 406 ـ در تمام جرایم به استثنای جرایمی که فقط جنبه حق اللهی دارند هرگاه متهم یا وکیل او در هیچیک از جلسات دادگاه حاضر نشود یا لایحه دفاعیه نفرستاده باشد دادگاه پس از رسیدگی رای غیابی صادر می کند. در اینصورت چنانچه رای دادگاه مبنی بر محکومیت متهم باشد ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ واقعی قابل واخواهی در همان دادگاه است و پس از انقضای مهلت واخواهی برابر مقررات حسب مورد قابل تجدید نظر یا فرجام است. مهلت واخواهی برای اشخاص مقیم خارج از کشور دو ماه است. تبصره 1 ـ هرگاه متهم در جلسه رسیدگی حاضر و در فاصله تنفس یا هنگام دادرسی بدون عذر موجه غائب شود دادگاه رسیدگی را ادامه می دهد. در اینصورت حکمی که صادر می شود حضوری است. تبصره 2 ـ حکم غیابی که ظرف مهلت مقرر از آن واخواهی نشود پس از انقضای مهلت های واخواهی و تجدید نظر یا فرجام به اجراء گذاشته می شود. هرگاه حکم دادگاه ابلاغ واقعی نشده باشد محکوم علیه می تواند ظرف بیست روز از تاریخ اطلاع واخواهی کند که در این صورت اجرای رای متوقف و متهم تحت الحفظ به همراه پرونده به دادگاه صادرکننده حکم اعزام می شود. این دادگاه در صورت اقتضاء نسبت به اخذ تامین یا تجدید نظر در تامین قبلی اقدام می کند. تبصره 3 ـ در جرایمی که فقط جنبه حق اللهی دارند هرگاه محتویات پرونده مجرمیت متهم را اثبات نکند و تحقیق از متهم ضروری نباشد دادگاه می تواند بدون حضور متهم رای بر برائت او صادر کند.

مشاهده ماده 406 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 432 ـ هرگاه تقاضای تجدید نظر یا فرجام خارج از مهلت مقرر تقدیم شود و درخواست‏کننده عذر موجهی عنوان کند دادگاه صادر کننده رای ابتداء به عذر او رسیدگی می نماید و در صورت موجه شناختن آن قرار قبولی درخواست و در غیر اینصورت قرار رد آن را صادر می کند. جهات عذر موجه همان است که در ماده (178) این قانون مقرر شده است.

مشاهده ماده 432 قانون آیین دادرسی کیفری

ماده 340 - درصورتی که در مهلت مقرر دادخواست تجدیدنظر به مراجع مذکور در ماده قبل تقدیم نشده باشد متقاضی تجدیدنظر با دلیل و بیان عذر خود تقاضای تجدیدنظر را به دادگاه صادرکننده رای تقدیم می نماید. دادگاه مکلف است ابتدا به عذر عنوان شده که به موجب عدم تقدیم دادخواست در مهلت مقرر بوده رسیدگی و درصورت وجود عذر موجه نسبت به پذیرش دادخواست تجدیدنظر اتخاذ تصمیم می نماید. تبصره - جهات عذر موجه همان موارد مذکور در ذیل ماده (306) می باشد.

مشاهده ماده 340 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی

مرجع خدمات حقوقی وکیلیک

VAKILIK.COM